جان جانان

هر چند در سال ۱۳۹۵ در مطلب «دنیا چقدر بزرگ است؟» توضیحاتی درباره عظمت هستی داده بودم اما برای درک بهتر بزرگی گیتی، این ویدئو احتمالاً بهتر خواهد بود. تا وقتی یک رشته کامپیوتری و به‌خصوص برنامه‌نویس، درکی از اعداد بزرگ نداشته باشد، احتمالاً نمی‌تواند بین الگوریتم‌ها مقایسه انجام دهد. مثلاً چطور می‌خواهد بفهمد الگوریتم مرتب‌سازی حبابی که زمان اجرای آن O(n2) است چقدر کندتر از مرتب‌سازی ادغامی است که زمان اجرای آن O(nlogn) است وقتی درکی از ۱ میلیارد ندارد!؟ برای درک بزرگی این اعداد، در دوره‌های آموز...

چند وقت پیش ماشین را برای تعویض چراغ جلو که سوخته بود پیش یکی از دوستان قدیمی برده بودم. هنگام خداحافظی گفت شماره‌ام را داشته باش که اگر مشکلی پیش آمد زنگ بزنی خودم را برسانم... گفتم فکر کنم داشته باشم... در حالی که کنارم ایستاده بود و گوشی را نگاه می‌کرد، اسمش را جستجو کردم، وقتی پیدا شد، دیدم آن زمان اسمش را اینطور نوشته‌ام «محمد تعمیرکار». وقتی دید خنده‌اش گرفت اما من خودم خجالت کشیدم... یاد دوران دکترا افتادم. در گروه آنلاینی که داشتیم، یکی از پسرهای گروه یک پ...

در خبرنامه امروز سایت design.dev جملات جالبی آمده است که قابل توجه طراحان سایت و به‌ویژه طراحان واسط کاربری (UI = User Interface) است: هوش مصنوعی دارد یک‌ چیز را تغییر می‌دهد: اینکه مردم از کجا چیزی را به دست می‌آورند، نه فقط این‌که چطور آن را به دست می‌آورند. به‌جای این‌که برای پیدا کردن یک تصویر یا آیکن وارد یک وب‌سایت شوند، از یک عامل (Agent) سؤال می‌کنند و آن عامل در پشت صحنه با یک API ارتباط برقرار می‌کند. درک این موضوع کمی عجیب است، ام...

در دوره‌های جاوا اسکریپت یا دوره‌های بازی‌سازی، وقتی به بحث ترسیم در canvas (بوم) با کمک JS می‌رسیم، پس از ترسیم اشکال، این بحث پیش می‌آید که حالا چطور باید یک موجود را در بوم متحرک کرد؟ برای متحرک کردن موجودات داخل بوم باید ببینیم خداوند چطور دنیای ما را متحرک کرده است؟ چطور انسان‌ها حرکت و از آن عجیب‌تر، رشد می‌کنند!؟ تصور کنید، این انسان، انسان یک ثانیه پیش نیست! همه اجزای او کمی رشد کرده است. برای اینکه بفهمیم موضوع پیچیده متحرک‌سازی در دنیا چطور اتفاق می‌افتد باید مانند همه موضوعات پیچیده د...

گاهی به مبدل یک رزوه به رزوه دیگر نیاز دارید که هر چقدر شهرتان و حتی اینترنت را زیر و رو می‌کنید، آن را پیدا نمی‌کنید؛ مثلاً من می‌خواستم یک مبدل برای اتصال پیچ آن سنگ رومیزی که در مطالب قبل اشاره کردم به سه‌نظام پیدا کنم که هر چقدر گشتم پیدا نشد! حتی به تراشکاری گفتم یکی بسازد اما چون پیچ این سنگ چپ‌گرد بود، حدیده آن پیدا نمی‌شد که رزوه بزند... ناگهان فکری به ذهنم رسید! پیچ و مهره‌فروشی‌ها معمولاً همه نوع پیچ و مهره را دارند. خیلی راحت رفتم سه تا مهر...

پس از اینکه به طور جدی درگیر باغداری شدم، فهمیدم که مدیریت یک باغ واقعاً مانند مدیریت یک جامعه است. اقتصاد و مدیریت را من در مدیریت منابعی مانند آب و خاک و... تمرین کردم. اخلاق اجتماعی را در برخورد با همسایگان و میراب که از هر قشری بودند با موفقیت پاس کردم و بسیاری مسائل دیگر... اما چیزی که بیش از همه برایم جالب بود، بحث علف‌های هرز در باغداری بود که بسیار شبیه به آفات اجتماعی بود. فهمیدم که مهم‌ترین چالش در باغداری مبارزه با آفات و به طور خاص علف‌های هرز است. چند درس عظیم از رنج‌هایی که در مبار...

امروز ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۵ است و من امروز رسماً ۴۰ ساله می‌شوم! چهل‌سالگی از قدیم‌الایام دوران خاصی بوده است. از بلوغ کامل بگیر (و نشانه‌اش که بعثت پیامبر در چهل‌سالگی اتفاق افتاد) تا این موارد جدیدتر:  - روانشناسان معتقدند برخی افراد وقتی به چهل‌سالگی می‌رسند، دچار یک بحران روحی می‌شوند که اصطلاحاً به آن «بحران چهل‌سالگی» می‌گویند؛ دلیل آن هم این است که احساس می‌کنند در سرازیری منتهی به مرگ افتاده‌اند و احتمالاً گذشته نه&z...

در شرایط اقتصادی خاص جنگ و فشار و تحریم، مردم هم باید یاد بگیرند که به جای نق زدن (یا مثل احمق‌های سال‌های اخیر، بیرون ریختن و کار را بدتر کردن) زندگی را نسبت به شرایط، طوری تغییر دهند که نه تنها از لذتشان کم نشود بلکه چه بسا بهتر هم زندگی کنند. انسان اگر بداند که چند میلیون سال است که آدمی روی خوش را ندیده و طبق آنچه در قرآن و روایات داریم، هرگز نخواهد دید و چالش [برای آزمایش انسان] همیشه وجود داشته و خواهد داشت، آن‌وقت سعی خواهد کرد که به جای جستجوی آرامش در بیرون [که گشتم نبود، نگرد نیست]، خو...

سال‌هاست که متخصصان فریاد می‌زنند که باید ایران مانند چین و روسیه که هر کدام موتور جستجوی بومی خود را دارند (baidu.com برای چین و yandex.com برای روسیه) یک موتور جستجوی ایرانی و قدرتمند داشته باشد؛ هر چند مدتی برخی پروژه‌ها مثل ریسمون و یوز و... راه افتاد اما چون یک شرکت قوی پشت آن‌ها نبود و جدی حمایت نشد، جمع شدند. حالا در شرایط فعلی (جنگ ایران و اسرائیل) و قطع شدن اینترنت جهانی به دلیل حملات و دیگر خطرات، بیش از هر زمان وجود ابزارهای بومی احساس می‌شود. به هر حال، در این مطلب تعدادی جایگزین بومی برای معادل‌های خارجی معرفی می‌کنیم: ۱- موتور جستجوی ایرانی (معادل google.com) علی الحساب zarebin.ir تا حدودی خوب کار می‌کند. ۲- ایمیل&nbs...

چند روز پیش به یک مسجد رفتم که جوانان مسجد زحمت کشیده بودند و آن را بسیار زیبا و به‌روز آراسته بودند؛ اما وقتی به نماز ایستادیم، از گرما همه خیس عرق شدند و نفهمیدیم نماز چه خواندیم! به جوانی که مسؤول مسجد بود، گفتم مسجدتان UI خوبی دارد اما UX آن ایراد دارد... UI مخفف User Interface و به معنی واسط کاربری است که در طراحی وب به زیبا بودن سامانه اشاره دارد؛ استفاده از رنگ‌ها و المان‌های بصری جذاب... UX  مخفف User eXperience و به معنی تجربه کاربری است که در طراحی وب به این موضوع اشاره دارد که کاربر هنگام کار با سامانه شما تجربه خوشایندی داشته باشد. (مثلاً نرم‌افزار حالت Drak mode داشته باشد، در موبایل و کامپیوتر دسکتاپ خوب دیده شود، کار با بخش‌های مختلف سامانه به خص...

چند روز پیش با خانواده رفتیم کنار یکی از موتورهای آب باغ‌های ساوه ناهار بخوریم. چند درخت پیدا کردیم که زیر آن‌ها بنشینیم. ماشین را کمی دورتر زیر یک درخت پارک کردم، من زودتر پیاده شدم که بروم ببینم جریان آب چطور است... دیدم یک سگ جلو باغ یکی از باغدارها نشسته... تا من را دید چند قدم آمد سمت من و ایستاد. من تا دیدمش یواش حرکت کردم سمت ماشین و به خانم و بچه که تازه پیاده شده بودند گفتم سوار بشید، سگ... ناگهان دیدم سگ به‌دو آمد سمت من! من هم شروع کردم دویدن! من بدو، سگ بدو!! :) ... یک دور دورِ ماشین چرخیدم و او هم با من چرخید، دور دوم را هم چرخیدم اما خوردم زمین (نزدیک بود شلوار پاره شود که نشد، فقط دستم چند زخم سطحی برداشت)! داشتم فاتحه‌ام را می‌خواندم که دیدم سگ نیست! رفته بود بلند شده بود روی...

باید تأسف خورد که افسار همهمان افتاده به دست یک سری شرکت خارجی مغز-الکلی که واقعاً بدیهیترین چیزها که زندگی را بسیار ساده میکند در طراحیهاشان در نظر نمیگیرند. معتقدم فقط یک مغز ایرانی میتواند این نوع ریزهکاریها را کشف کند. نمونهاش را در یک ویدئو در کانال تلگرامی توضیح داده بودم. برای تعویض یک کانال تلویزیون با اپلیکیشن Google Home آنقدر باید کلیک کنید و صبر کنید که آخرش به این نتیجه میرسید که بلند بشوید بروید کنترل تلویزیون را بردارید سریعتر و راحتتر است! و طراحی کیبورد گوگل هم همینطور است! وجود کلیدهای Arrow (جهتهای بالا و پایین و چپ و راست) در پایین کیبورد آنقدر بر سرعت تایپ و عملکرد کاربر میافزاید که باور کردنی نیست؛ اما سالهاست صبر کردهایم که شاید این کلیدها اضافه شود که نشد (البته که با...

شناخت باب‌ها و کاربردهای هر یک در زبان عربی می‌تواند در درک واژگان عربی و فارسی بسیار کمک کند. یکی از باب‌های پرکاربرد، باب مفاعله است. باب مفاعله در زبان عربی متضمن مشارکت است. یعنی هر واژه‌ای به این باب رفت، نوعی مشارکت دو یا چند نفر در معنای آن نهفته است. واژگانی مثل معامله، محافظت، مشارکت، مصاحبت و... از این دست هستند. این باب در حقیقت معادل افزودن پیشوند co در ابتدای افعال و کلمات است؛ مثال: Corporation، Co-working، Cooperate، copilot، coeducational class و... موفق باشید؛ حمید رضا نیرومند ...

بخش Cypersecurity در سایت W3Schools حاوی مطالب جالبی است که می‌تواند به عنوان منبعی برای تدریس استفاده شود: https://www.w3schools.com/cybersecurity/index.php البته که غنای آن به جزوه امنیت خود ما که به تازگی منتشرش کرده‌ام نمی‌رسد: دانلود جزوه امنیت اما یکی از مباحث  جالب آن مبحث Social Engineering است. اکثر سوء استفاده‌های امنیتی (و حتی غیرامنیتی) مبتنی بر اصول مهندسی اجتماعی است. اصولی مانند آنچه در ادامه آمده: اکثر افراد در مواجهه با دیگران (به ویژه غریبه‌ها) با ادب رفتار می‌کنند. حرفه‌ای‌ها می‌خواهند که خود را آگاه و هوشمند جلوه دهند. اگر کسی از شما تعریف کند، معمولاً تمایل دارید که بیشتر صحبت کنید و چیزهای مخفی و سرّی را بیشتر لو ب...

من در سال ۹۶ در مطلب «چگونه پس‌انداز کنیم؟» توضیحاتی داده بودم و گفته بودم که یکی از بهترین راه‌ها برای پس‌انداز، داشتن یک حساب بانکی بدون کارت عابربانک و دسترسی اینترنت‌بانک و... است. اما اگر خواستید خودتان را مجبور کنید که برای یک بازه‌ای کمتر خرج کنید و بیشتر پس‌انداز کنید تا چیزی تهیه کنید، من وام‌های خانگی را پیشنهاد می‌کنم. معمولاً خانم‌ها بین خودشان یک نفر که اعتماد دارند را به عنوان بانکدار مشخض می‌کنند، سپس همه‌شان ماهانه (فرضاً ابتدای هر ماه) مثلاً مبلغ ۱ یا ۲ میلیون را به حساب این شخض واریز می‌کنند؛ او با حضور چند نفر قرعه‌کشی می‌کند و هر ماه این مبلغ که مثلاً ۳۰ میلیون تومان شده را به یکی از افراد ب...

یک داستان است که می‌گوید: یک روز باطل به حق گفت: بیا برویم شنا. وقتی رفتند کنار آب؛ لباس‌های خود را در آوردند، باطل صبر کرد تا ابتدا حق به داخل آب بپرد. به محض اینکه حق به آب پرید، باطل، لباس‌های حق را برداشت و پوشید و فرار کرد و آمد داخل جامعه... از آن روز بود که مردم ظاهربین فکر می‌کردند باطل حق است... موفق باشید؛حمید رضا نیرومند...

در فرهنگهای مختلف، جملاتی درباره بزرگی و کوچکی اعضای مختلف بدن انسان گفته میشود که من دلم میخواهد اینها یک جا جمع شود و اگر لازم شد تحلیل روانشناسی شود. من چند نمونه که در شهر خودمان بیان میشود را اینجا میآورم، شما هم لطفاً طوری که به اشخاص توهین نشود، آن اعتقادات را بیان کنید. در فرهنگ و شهر ما، یکی از چیزهای جالب این است که ما سعی میکنیم همه چیزهای بد را به خوبی تفسیر کنیم. تحلیلهایم میگوید که مردم ساوه یکی از روانشناسترین مردم جهان هستند! اگر رفتار آنها در برخورد با قضایای مختلف تحلیل روانشناسانه شود، متوجه میشوید که آنها چقدر زیرکانه با موضوعات منفی برخورد میکنند و آنها را به مثبت تغییر میدهند. مثلاً اگر شما در مورد یک بیماری خطرناک پیش یک ساوجی صحبت کنید، میبینید که او سریعاً سه بار پای...

یکی از بزرگترین چالشهای من در حین مطالعه یک کتاب این بوده است که گاهی متوجه میشدهام که چندین صفحه از کتاب را خواندهام اما حواسم جای دیگری بوده و هیچ چیز از کتاب را متوجه نشدهام. خوب، برای رفع این مشکل در مطالعه دیجیتال، ما ابزار خوانا را ارائه کردیم: Khana.aftab.cc اما داشتم به این فکر میکردم که چطور این ایدهها را روی کتاب فیزیکی پیاده کنم که ناگهان جرقهای زد و ایدهای به ذهنم رسید که فکر میکنم چالش بزرگی را در دنیا حل کند! این ابزار که برای مطالعه متمرکز طراحی شده را MatMat (مخفف مطالعه متمرکز) مینامیم. متمت (یا مطمت) را رونمایی میکنیم: ابزار از ایده Level Of Process الگو گرفته که قبلاً در مطلب «چطور بهتر به خاطر بسپاریم و بهتر به خاطر بیاوریم؟» در موردش صحبت کردهام. این ابزار نه تنها باعث...

اگر واژه OCR را در آفتابگردان جستجو کنید، از ۱۸ سال پیش که اولین زمزمه‌های OCR عربی شنیده شد تا آن زمان که گوگل درایو حتی دستخط و چلیپای فارسی را هم به متن تبدیل کرد مطلب پیدا می‌کنید! (OCR مخفف Optical Character Recognition و به معنی تشخیص کاراکتر به صورت نوری است) اما امروز با یک چیز عجیب و جالب در Windows 11 برخوردم که ظاهراً چند هفته پیش به این ویندوز اضافه شده: استخراج متن از داخل عکس؛ آن هم متن فارسی! فقط کافی‌ست کلید Print Screen را فشار دهید و یا Snipping tool را باز کنید و یک عکس از محوطه دلخواه بگیرید و سپس در بالای صفحه روی Text actions کلیک کنید؛ همین! پس از چند ثانیه تمام متون با هر فونتی و در هر کجای محوطه (حتی داخل آرم دانشگاه تهران هم که باشد!) استخراج می&zwnj...

یکی از سؤالات که ممکن است در ذهن شیعیان باشد این است که چرا اصول'>اصول دین ما ۵ تاست؟ یعنی توحید، نبوت و معاد (که بین شیعه و سنی مشترک است) و عدل و امامت (که مختص شیعه است). سؤال تخصصیتر این است که مگر عدل، جزئی از توحید نیست؟ بخشی از توحید، این است که خداوند را در صفاتش یکتا بدانی و یکی از صفات خداوند عدل است؛ پس عدل جزئی از توحید است. امامت نیز میتوانست در زیرمجموعه نبوت قرار بگیرد؛ چه لزومی داشت مجزا شود؟ در حین خواندن کتاب «العقائد من نهج البلاغة» نوشته «محسن علی المعلم» (که از سایت اصلی به صورت PDF قابل دانلود است) به این موضوع اشاره شده بود که بد ندیدم اینجا بیاورم: دلیل این جداسازی به خاطر «اختلاف شیعه در تعریف عدل و امامت توسط اشاعره» (که اکثریت اهل تسنن را تشکیل میدهند) است. آنها م...